Fruitwijzer

Kiwi's kunnen niet vliegen (droog lachje). Op dat punt zijn ze te vergelijken met struisvogels (stilte). Maar ze zijn veel kleiner en ze hebben sprieten (gênante kuch).

Flauwe humor, vind je? Niet noodzakelijk. Eigenlijk is 'kiwi' een vogelsoort. In Nieuw-Zeeland waggelen kiwi's een beetje zoals kiekens in het rond. Ze hebben bruine, donsachtige veren en zijn voortdurend op zoek naar een lekkere hap. Daarbij worden ze geholpen door een lange bek en een aantal komieke voelsprieten. Helaas ontbreken de vleugels. Misschien mede daarom zijn ze hondstrouw: in regel spenderen ze hun ganse leven (tot 30 jaar) met dezelfde partner.

Omdat Nieuw-Zeelanders apetrots zijn op hun inheemse vogelsoort hebben ze de kiwi als nationaal symbool uitgeroepen. De affiniteit is zelfs zo sterk dat ze zich graag persoonlijk met kiwi's identificeren. Zo heet het nationale rugbyteam 'the Kiwis' (i.v.m. waggelende speltechniek?). De nationale munteenheid wordt in de volksmond als 'kiwi' gehanteerd. Een handelaar in schoensmeer vond er niet beter op zijn waar onder de naam KIWI in het buitenland te vermarkten. Dat er tenslotte ook een Chinese fruitsoort het etiket 'kiwi' kreeg opgekleefd duidt op de algemene versmurfing van wat aanvankelijk een simpele soortnaam was.

'Chinese kruisbes' is alleszins een veel correctere benaming. Maar dat bekt niet zo goed. Kiwi, dus toch maar. Ondanks het exotische voorkomen van kiwi, groeit de kiwiplant alleen in gematigde streken. Omwille van het heerlijke parfum en dito aroma begonnen de Chinezen rond 1600 gangbare tijdrekening deze vrucht voor het eerst te kweken. Daartoe moeten zowel vrouwelijke als mannelijke planten bijeen worden gebracht (de meest productieve verhouding is 1 mannetje t.o.v. 8 vrouwtjes). Het product laat wel even op zich wachten: 3 à 5 jaar heeft de plant nodig vooraleer de eerste vruchten tevoorschijn komen. Maar eenmaal de productie goed op gang is getrokken is er geen houden meer aan.

In de 20-ste eeuw vond de fruitsoort ook in het Westen ingang. De VS (California) en Nieuw-Zeeland begonnen toen hun eigen variëteiten te kweken (de bekendste is 'Hayward'). Nieuw-Zeeland heeft het meest geschikte klimaat en groeide uit tot de grootste producent ter wereld. Ecologisch geteelde kiwi's uit Nieuw-Zeeland worden onder het Zespri™-label op de markt gebracht en hebben van mei tot december een marktaandeel van liefst 75%.

Het moet gezegd dat kiwi een van de gezondste fruitsoorten is. Naast hoge concentraties vitamine C (1 kiwi = 166% van de dagelijkse behoefte) bevat het ook cholesterolverlagende pectine, aminozuren, bètacaroteen, foliumzuur, kalium, magnesium en is het een vetarme bron van vitamine E.

Recepten

• Kiwitaart